Innholdsfortegnelse for April 2023 i Die Tuinier Tydskrif

Die afgelope paar maande was werklik onstuimig met weeruiterstes wat ek nog nie tevore beleef het nie. Die twee weke lange hittegolf wat baie van julle in Gauteng, die Wes-Kaap asook in KZN ervaar het, het gewis ʼn uitwerking op die plante gehad en ek het van oraloor gehoor hoe plante verskroei en vernietig is. Talle van julle het in ʼn plasing op sosiale media gesê hoe selfs die onvernietigbare agapante se blare gebrand het! Ons het dit ook ervaar met die blare wat so erg verskroei was dat hulle wit was, uiteindelik bros geraak en ʼn letsel gelaat het. Wat moet ons doen? Wel, ons het al die beskadigde blare begin verwyder, die omliggende grond ʼn goeie deklaag en voeding gegee en hulle lyk reeds heelwat beter. En toe…

As jy gelukkig genoeg is om ʼn bietjie ekstra plek in ʼn groterige tuin te hê, hoekom plant jy nie jou eie nie? As jy fraai klein boompies kies en goed snoei om mooi hoofstamme en digte krone te vorm, kan die volwasse resultaat ʼn uiters skouspelagtige element in die landskap wees wat jou en die natuurlewe van die buitewêreld afskerm. Teerhout Loxostylis alata word in die Oos-en Wes-Kaap en KwaZulu-Natal aangetref. Dis ʼn klein immergroen boompie met druipende blink loof en jong blare wat altyd ʼn tikkie rooi het. Die kurkagtige bas is grys met vertikale splete wat rooi wys as dit beskadig is. Manlike en vroulike blomme word aan verskillende bome gedra. Die wit manlike blomme het ʼn aangename geur en die vroulike blomme is groenwit met kelkblare…

Dit word die vredeslelie genoem vanweë sy wit blomme wat gesien word as wit vlae – ʼn vredesimbool. Hoewel dit ʼn lelie genoem word, behoort dit eintlik tot die aronskelkfamilie en is afkomstig uit Suid-Amerika. Met hul baie min vereistes groei hulle goed in die huis. Kry ʼn helder verligte kol uit direkte sonlig, maak gereeld nat om die grond klam maar nie deurweek te hou nie en voed tweeweekliks in die lente en somer met ʼn vloeibare plantvoedsel. Verwyder dooie blomme en hou die blare stofvry deur dit van tyd tot tyd af te vee. Hulle hou van vogtigheid daarom kan jy dit tydens droër toestande aanvul deur gereeld te misspuit. Probleemoplossing Hoewel dit maklik is om dié meestal probleemvrye plante te kweek, hou beslis dop vir die volgende…

Maak ʼn saailinglaai tweederdes vol met klam kommersiële saailingmengsel en druk dit liggies plat met ʼn houtblok. Versprei die saad eweredig oor die oppervlak. Strooi ʼn dun lagie vermikuliet oor om die saad te bedek. Wees versigtig om dit nie te diep te bedek nie – ʼn algemene reël is dat die toe saad nie dieper onder die grond moet wees as die deursnee van ʼn saadjie nie. Druk dit weer liggies vas en maak nat met ʼn baie fyn sproei om nie die saad weg te spoel nie. Bedek die saailinglaai met ʼn plastieksak, knoop die sak toe en sit op ʼn skaduplek tot die saad ontkiem. Kweek hulle aan Sodra die saailinge hul eerste twee stelle ware blare het, kan hulle in klein potjies of laaie met afsonderlike…

Die laaste van die somer se soetrissies kan geoes en ingelê word vir gebruik in die winter. Dis baie maklik. Verhit net 2 koppies asyn, ½ koppie water, 2 eetlepels suiker en ½ teelepel sout totdat dit warm en die bestanddele opgelos is. Pak heel of opgekapte rissies in gesteriliseerde flesse, gooi die vloeistof oor totdat dit die soetrissies bedek, verseël en verkoel. Dit sal ʼn hele paar maande onopgemaak hou en kan gebruik word vir toebroodjies, by kaas-en eiergeregte, in ʼn doopsous vir versnaperings of met gekookte hoender vir ʼn Mediterreense smaak.…

Voeding wat alles deeglik dek Soms wil jy die hele tuin bemes en nie op spesifieke plante fokus nie. Protek se General Fertiliser 2:3:2 (14 %) is geskik vir alle algemene bemestingsdoeleindes in die tuin. Dit is ʼn gebalanseerde algemene misstof vir bome, struike, grasperke, blombeddings, blomstruike en groente. www.proteksa.co.za Hoogmodepotte Die Good Rootsreeks potte word plaaslik heeltemal van beton gemaak. Die potte is te kry in ʼn gladde, rustieke afwerking in vyf verskillende style en in ʼn verskeidenheid gewilde kleure. Die nuutste toevoeging tot die reeks is die Rachel-potplantbaken-piering wat hier in die kleur sienna getoon word. www.goodroots.co.za ʼn Lekkerte vir jou plante Behandel jou plante met die Nourishplantvoedselreeks van Talborne Organics. Kos vir plante – gemaak van plante. Nourish is 100% organies gesertifiseer, word verkry uit aartappel-en suikerbeetekstrakte,…

Plectranthus ciliatus ‘Sasha’ werk in die skadutuin soos ʼn gelaaide LED-lamp tydens beurtkrag. Dit verlig die donkerte! Hierdie goue niggie van die wimperspoorsalie dra delikate wit blomare in die herfs, maar word eerder as loofplant op prys gestel. Sy pers stingels en goudgeel loof met smaraggroen en bronskleurige vlekke hier en daar val op in al die seisoene. Te diep skadu kan die lieflike loofkleuring verdof, plant dit dus waar ʼn bietjie oggendson dit kan bykom. ‘Sasha’ is ʼn wonderlike keuse vir hangmandjies en groei ook goed in helder lig binne. Grootte sowat 30 cm x 40 cm.…

Om hierdie elegante voorkoms te verkry, plant ʼn enorme plaat vingerhoedjiesaailinge agter ʼn digte rand heldergeel gesiggies. Die belangrikste is, doen dit nou! Die vingerhoedjies wat hier geplant is, is Digitalis purpurea ‘Camelot’ Lavender. Wat hierdie reeks tweejaarplante van die res onderskei, is uniforme groei en blomare aan sterk stingels met groot geurige blomme. Ander kleure wat geplant kan word as jy vir verandering wil afwissel, is room, wit en roos, of jy kan hulle selfs in ʼn mengsel kry. Die ‘Camelot’-reeks sal heelsomer blom mits die blomare gereeld vir die vaas gepluk en die uitgeblomdes afgesny word! Hoogte 1 m tot 1,2 m en wydte 38 cm tot 60 cm. Die heldergeel rand is Pansy ‘Panola XP Yellow’ uit ʼn reeks blomryke, goed vertakte en kompakte plante. Panolas is…

✓ Bemes die rose vir oulaas hierdie maand. Hulle gaan vanaf Mei hul rustyd binne, maar deur nou te bemes sal hulle genoeg voeding hê om tot Junie aan te hou blom. Verminder natmaak tot weekliks.✓ Rose in subtropiese gebiede is die uitsondering. Hou aan om gereeld nat te maak en maandeliks te bemes omdat hulle hul hoofblomtyd binnegaan.✓ Spuit maandeliks met Chronos of Rose Protector om swartvlek te voorkom wat baie algemeen raak met die swaarder dou soggens.✓ Hou aan om dooie blomme te verwyder om hulle aan te moedig om nuwe blomstele te laat uitspruit.…

Hoëveld en KwaZulu-Natalse Middellande Beet, blaarslaai, boerbone, koolraap, krulkool, mizuna, mosterdblaargroente, pak choi, radyse, rape, spinasie en snybeet, witwortels en wortels Middelveld (Tshwane en ander gebiede met minder ryp) Beet, blaarslaai, boerbone, groenertjies, kool, koolraap, krulkool, mizuna, mosterdblaargroente, pak choi, rape, spinasie en snybeet, witwortels en wortels Oos-Kaap en Klein-Karoo Blaarslaai, blomkool, Boerbone, Chinese kool, kool, koolraap, krulkool, mizuna, mosterdblaargroente, pak choi, preie, radyse, seldery, snybeet, uie, witwortels en wortels Wes-Kaap (en Suid-Kaapse kus) Beet, blaarslaai, blomkool, boerbone, Chinese kool, groenertjies, kool, koolraap, krulkool, mizuna, mosterdblaargroente, pak choi, preie, radyse, rape, seldery, spinasie en snybeet, uie, witwortels en wortels Noord-Kaap en Groot-Karoo Beet, blaarslaai, boerbone, Chinese kool, koolraap, krulkool, mizuna, mosterdblaargroente, pak choi, radyse, rape, snybeet, spinasie, uie, witwortels en wortels Laeveld en KwaZulu-Natalse kus Beet, blaarslaai, boerbone, bos-en rankskorsies, eiervrugte,…

Kappertjies (Tropaeolum majus) word meer dikwels beskou as ʼn maklik-om-tekweek jaarplant wat oor rotstuine klouter of randakkers vul met sy oorvloed geel, rooi of oranje blomme. Dis ook ʼn waardevolle kruid en metgeselplant vir die groentetuin. Die peperagtige blare bevat baie vitamien C. Jong blare is ʼn pikante byvoeging by tuinslaaie en heerlik om saam met sagte kaas, in eiergeregte en as pikante blaargroente in toebroodjies te eet. Die blomme is ook eetbaar. Die sade kan gepluk word terwyl hulle nog groen is en as plaasvervanger vir kappers gebruik word. ʼn Tee kan van die blare en blomme gemaak word. Het jy geweet? Vanweë hul hoë vitamien C-inhoud is die blare in die 17de eeu vir die voorkoming van skeurbuik gebruik.…

Handsnygereedskap en skêre Tydens die skerpmaak van jou gereedskap is ʼn behoorlike gereedskapstuk dikwels nodig om die taak vinnig en akkuraat te verrig. Moenie op skerpmakers besuinig nie anders kan jy jou gereedskap beskadig en onbruikbaar maak. Daar is verskillende soorte skerpmaakgereedskap, waaronder vyle en slypstene, elk met hul eie voor-en nadele. Gebruik ʼn gereedskapstuk wat spesifiek vir die taak ontwerp is om die lewe makliker te maak. Die Multi Sharp Shear & Scissor Sharpener wat vir alle soorte tuinskêre en skêre ontwikkel is, maak ligte werk van die skerpmaak van alle soorte skêre, waaronder dié van vlekvrystaal, met lang handvatsels en ʼn gegolfde snykant. Die wolframkarbiedblok slyp die lemme weer binne minute teen die korrekte hoek. Dit kan op ʼn werkbank of aan ʼn deur vasgeskroef word sodat dit…

Liewe Tanya… Kan jy my asseblief raad gee hoe om van dié gras ontslae te raak wat my tuin oorneem, en verkieslik sonder om alles dood te maak wat daar geplant is. Ek dink die gras het van die voëlvoerder gekom, maar ek is nie seker nie. Sodra ek dit uittrek, groei dit terug. Baie dankie, Bridget Hendry Hallo Bridget Daar is twee maniere om dié nuwe aankomeling te behandel. Die een is om dit met die hand uit te trek voor dit blom of saadskiet, en die ander is om ʼn nieselektiewe plantdoder te gebruik. Wees uiters versigtig met die plantdoder omdat dit alles sal doodmaak waaraan dit raak. Nog ʼn keuse is om dit net te laat bly. Ek dink die gras is pragtig en bekoorlik, en gaan…

Hulle het kruidagtige stingels en sal langer as drie jaar lewe vanweë hul sterk wortelstelsels wat die plante in staat stel om te oorwinter selfs al het die bogroei teruggesterf. Dié kragtige wortelstelsels dring diep in op soek na voedingstowwe en water en bly aan die gang met vars spruite sodra die seisoen verander en toestande weer gunstig is. Ons hou van hierdie kruidagtige meerjarige plante omdat • hulle maklik is om te kweek en gou digte polle vorm wat in die lente verdeel kan word om meer plante te kry;• jy, as jy baie van hulle plant, nie soveel seisoenale jaarplante hoef in te sit om jou kleur deurlopend vol te hou nie; en• die meeste vir jou ʼn goeie snyblomoes sal gee. Opmerking: ʼn Mens kan egter nie…

As lid van die gemmerplantfamilie wat oorspronklik uit Asië afkomstig is, word Siamese tulpe van wortelstokke gekweek waaruit hoë stele tulpagtige blare uitspruit met pienk, roos en rooi geboë skutblare wat op die punte piepklein blommetjies maak wat van die lente tot in die herfs op die onderste skutblare verskyn. Onder die regte toestande maak hulle drie tot vyf blomme wat tot drie weke lank hou. Plant in die tuin As hulle binne klaar geblom het en in hul rusfase begin ingaan, kan hulle in die tuin uitgeplant word vir ʼn spatsel kleur as die lente kom. Begin gee minder water en voeding in die herfs omdat die plante begin rustend raak en laat hulle natuurlik terugsterf. In hierdie stadium kan jy die potte op ʼn koel, droë plek hou…

ʼn Aanplanting van die pragtige Scaevola aemula (waaierblom) wat misluk, is slegs te wyte aan oorbenatting of swak dreinering. Hierdie haastige meerjarige wat eerder as ʼn langblommende jaarplant behandel word, vul daardie nis vir plantliefhebbers in warm klimaatstreke wat nog nie die somer wil groet nie en op soek is na kitskleur wat oor houerrande en hangmandjies tuimel. As jy die toestande van die dorre Australiese diep platteland kan naboots, is hierdie een perfekte kitskleur vir jou warm kolle. Behoeftes: Volson, uiters vinnig dreinerende grond en slegs water af en toe. Verkrygbaar: Die ‘Bondi’-reeks (25 cm x 45cm) inligblouenwit, endie ‘Touch’-reeks (35 cm x 60 cm) in dieppienk en indigo. Waarom die vreemde blomvorm? Dis algemeen bekend as die waaierblom of naupaka vanweë ʼn Hawaiise legende van die storie van…

✓ Voed kool, broccoli, krulkool en ander koolgewasse met ʼn vloeibare misstof vir sterk groei voor die winter. ✓ Voed ook blaargroente, waaronder blaarslaai, met ʼn vloeibare misstof. Versnel die rypword van ✓ vrugdraende somergewasse deur die blare te verwyder wat die son van die vrugte afskerm. ✓ Knyp die groeipunte van botterskorsies uit en verwyder die onderontwikkelde vrugte sodat die groter skorsies kan ryp word. ✓ Dun saailinge tot hul finale spasiëring uit en deurweek met ʼn vloeibare misstof. ✓ Gebruik afgevalde blare en grassnysels asook ander groenigheid om ʼn nuwe komposhoop te maak wat tydens die winter kan afbreek. Voeg ʼn komposaktiveerder by of kruie soos komkommerkruid, smeerwortel of duisendblad wat natuurlike komposaktiveerders is. ✓ Saai groenbemesting in tuinbeddings wat in die winter braak gaan lê. Dis ʼn…

‘Rona Volker’ is ʼn baie spesiale rooi plukroos wat deur ʼn familie aan hul oumagrootjie, ouma, moeder, vrou en suster opgedra is. Rona was ʼn toegewyde roostuinier wat vir talle roosskoue ingeskryf en baie pryse daar gewen het. Slegs die beste rooi roos was dus goed genoeg vir haar. Die hoë edelroos groei tot kophoogte en dra volmaakte blomme aan baie lang stele wat ideaal vir die vaas is. Dis ʼn siektebestande Eco-Chic-roos. Plant dit agter in die blombedding of as ʼn heining. www.ludwigsroses.co.za…

Meng in ʼn versapper 4 koppies gewaste kappertjieblare en 2 koppies kappertjieblomme (of blare by gebrek aan blomme), 1½ koppie olyfolie, 5 gekapte knoffelhuisies, 1 tot 1½ koppie okkerneute of amandels en 1 tot 1½ koppie gerasperde parmesaankaas. Verwerk dit tot die mengsel glad is, voeg sout by as dit nodig is en bêre dit in ʼn verseëlde fles in die yskas vir tot twee weke. Gebruik dit saam met pasta, in soppe, stowegeregte en op pizza net soos jy gewone pesto sou gebruik. Metgeselaanplanting Kappertjies lok plantluise, veral swart plantluise, witvlieg en rooispinmyt. Gebruik hulle as valplant en as die plant heeltemal besmet is, trek dit uit en maak seker geen insekte bly agter nie. Sit dit óf in die asblik óf begrawe dit diep in die komposhoop. Plant…

Combretum erythrophyllum kom wydverspreid in Limpopo, Noordwes, Gauteng, Mpumalanga en KwaZulu-Natal voor. Habitat: Al langs laagliggende waterweë, maar ook baie hoog op in veelsoortige grondtoestande. Groeitempo: Vinnig teen ʼn tempo van sowat 4 m plus binne drie jaar in gunstige toestande. Dit word geklassifiseer as ʼn middelgroot boom wat na gelang van die klimaatstoestande tussen 7 m en 13 m hoog raak. Groeiwyse: Dikwels veelstammig (wat met snoei reggestel kan word om ʼn hoofstam moontlik te maak) met ʼn wilgeragtige voorkoms en dig beblaarde kroon in die somer. Dis bladwisselend in die winter. Blare: Jong blare is gelerig en blink, blare word in die somer volwasse en middelgroen voor dit in die herfs ʼn koperagtige rooi verkleur en afval. Blomme en vrugte: Soetgeurige roomkleurige blomme in die lente word gevolg deur…

Die familie se vroue en lewenslange vriendinne het op‘n bloedige warm Saterdagmiddag bymekaar gekom onder die ontoereikende skaduwee van‘n klein Bedouin-tentjie wat in die tuin opgeslaan was. Die okkasie was ‘n ooievaarstee om die toekomstige geboorte van my kleindogter te vier. Almal was in hulle kisklere uitgevat en hulle geliefde gesiggies was kunstig versier met grimering. Die Afrika-son en meer spesifiek, die bekende hoë temperatuur van ‘n laatsomermiddag in die Wes-Kaap, is twee faktore waarmee rekening gehou moet word en gou-gou het nog net dié met permanente grimering (lasertegnologie) en welige kunswimpers nog vars gelyk. Ek het vinnig ontslae geraak van my partytjierok en in my kortbroek gespring sodat ek darem met meer waardigheid wydsbeen kon sit. Om ons het die grasperk bestrooi gelê met hoë spykerhakskoene en gestroopte kledingstukke.…