Innholdsfortegnelse for November 2022 i Die Tuinier Tydskrif

Party plante is eenvoudig fantasties, maar word so groot dat hulle nie geskik is vir ʼn klein voorstedelike tuin nie. Dit beteken egter nie dat jy dit nie kan kry nie. Tuinmaak het altyd ʼn plan B. Die antwoord is eenvoudig om dit in ʼn pot te plant – ʼn gróót pot! Die voordele van die plant van duur en begeerlike eksemplaarplante in potte kan soos volg opgesom word: Jy sal op die duur spaar omdat hulle nie dikwels (indien ooit) vervang of oorgeplant hoef te word nie; hulle betreklik onderhoudvry is buiten natmaak en seisoenale voeding; en jy jou eksemplaar kan saamtrek as jy moet verhuis. Gaan groot of gaan huis toe… Aangesien oorgroot potte en die hoeveelheid kwaliteitgrondmedium wat nodig is om hulle vol te maak nogal ʼn…

Keith Kirsten en die Tuinklubs van Johannesburg en Stellenberg bied ʼn geleentheid aan om die lewe en prag te vier, ʼn verskil te maak en geïnspireer te word deur ʼn besondere tuinier en landskapargitek, Lady Xa Tollemache. Met so min mense wat vanjaar by die Chelsea-blommeskou uitgekom het, het ons gedink om ʼn stukkie Engelse tuinprag na ons toe te bring. Ons gasspreker, Xa Tollemache, deel die storie van die liefdesverhaal tussen haar en die tuin by Helmingham Hall in Suffolk (https://www.helmingham.com/) soos dit vasgevang word in haar boek, A Garden Well Placed, wat vroeër vanjaar verskyn het. Daar is twee geleenthede, een by Cavalli naby Some-rset-Wes in die Kaap en een by River Lodge Farm by Lanseria, Johannesburg. Cavalli Die Cavalli-landgoed is ʼn wêreldklasplek met indrukwekkende geboue wat deur…

Ons almal verwag baie van die plante waaraan ons ʼn huis gee, en hoewel sommige resultate kan verskil, is dit onwaarskynlik dat salies sal teleurstel. As jy na sterk helder kleur saam met ʼn taai geaardheid op soek is, is salies die antwoord. Uit die groot familie is veral een lid besonder noemenswaardig – Salvia splendens – wat algemeen as die rooisalie bekend staan en ook in skakerings van rooi, pers, pienk, room, wit en blou te kry is. Nie net is dit maklik om hulle te kweek nie, maar hulle het ook spoggerige blomme en diepgroen blare wat van hulle die ideale toevoeging tot die somertuin maak. Hierdie treffende jaarplant bied langblommende pragblomhofies van 30 cm hoog. As jy na iets kleiners op soek is, wees op die uitkyk…

Die vlamlelie is die perfekte rankplant om teen ʼn latwerk in ʼn pot op ʼn patio of balkon te kweek waar jy dit in die oog kan hou. Gloriosa superba met sy lang, gekrulde kroonblare wat 180° ombuig en soos warm vlamme lyk wat in die lug brand, is een van daardie botaniese wonders wat jou asem eenvoudig wegslaan wanneer dit tydens die somer en vroegherfs blom. En, ten spyte van sy eksotiese voorkoms, is dit ʼn maklike plant om te kweek. Uit die veselrige knol wat in die winter rustend was, spruit vroeglente een tot ses stingels uit met heldergroen blink blare met ʼn gekrulde rankie op die punt wat aan enige steunstruktuur vasklou. Die blomme is gewoonlik tweekleurig in geel-oranje wat tot ʼn diep rooioranje verouder. Namate hulle…

Teken in of hernu van 24 Oktober tot 21 November 2022 en jy word vir die kompetisie ingeskryf om ʼn wenkans te hê. Die wenner word na die trekking op 22 November telefonies gekontak of ge e-pos. Slegs intekenaars wat in Suid-Afrika woon, mag deelneem. Kyk asseblief na die bepalings en voorwaardes by www.thegardener.co.za. Goed versorgde heinings sonder die harde werk Die GARDENA Electric Hedge Trimmer ComfortCut 550/50 bied gemaklike leiding en egalige balans. Hierdie kragtige heiningknipper is veral geskik om gemaklik middelgroot heinings reg te knip, en met sy gebalanseerde gewig gee dit optimale beweeglikheid vir selfs langer regkniptake. Die omringende Ergo Line handvatsel rus in enige snoeiposisie goed in die hand, veral wanneer die sykante gesnoei word, en die snellerknop kan maklik in enige posisie gewerk word. Lasergesnyde…

WENK Wanneer‘n getinte verseëlaar gebruik word, moet die eerste laag eweredig aangewend word. Die kleur van die hout sal hier die meeste verander en oneweredige strepe sal duidelik sigbaar wees. Wend die tweede en derde laag dunnerig aan. Jy het nodig Snylys vir hout (dennehout) 3 x 635 mm x 144 mm x 20 mm – sny op albei punte ʼn hoek van 22,5° wat een lang sy korter maak (1 x middelverdeler, 2 x lang kante) 3 x 565 mm x 144 mm x 20 mm (basisplanke) 2 x 430 mm x 144 mm x 20 mm (kort kante) 4 x 182 mm x 144 mm x 20 mm (kort verdelers) 4 x 310 mm x 20 mm x 144 mm – sny op albei punte ʼn hoek van…

Dit was met ‘n mate van agterdog dat ons spannetjie op‘n koue dag vergader het. Ons was saam om ‘n werkswinkel oor persoonlike ontwikkeling by te woon waartydens ons ook die persoonlikhede van ons kollegas beter sou leer verstaan. Ek het in my enigheid gedink dis ‘n mors van tyd want op my ouderdom is die skade reeds gedoen. Dit gaan nie maklik wees om my in iets anders te‘ontwikkel’ nie… Ons het skouer-aan-skouer om die tafel gesit terwyl twee welsprekende dames ons ingelig het dat kennis oor die nege onderlingverbonde persoonlikheidstipes soos aangedui op‘n geometriese sirkel bekend as die “enneagram” ons dalk geskok gaan laat aan die einde van die werksessie. Jy gaan dink: “Gits, as dít is hoe ek is, hóé het hulle so lank met my uitgehou?”…

Scindapsus ‘Silver Splash’ ʼn Rankplant met groot druppelvormige blare en silwergrys merke. Uitstekend om in hangmandjies te kweek of by ʼn rak te laat afhang. Groei vinnig. Philodendron ‘Silver Sword’ ʼn Groot huisplant met bekoorlike silwerblou swaardvormige blare wat groter en weliger sal groei as die plant deur iets soos ʼn mosstok ondersteun word om teen op te rank. Aglaonema ‘Ghost’ ʼn Mooi huisplant met digte loof met dofgroen-room-geel blare wat die indruk skep dat dit met ʼn ryplaag bedek is. Die blaarstele is ʼn ryk roomkleur. Dit word geprys as lugsuiweraar en liefhebber van hoë vogtigheid wat daarvan die perfekte badkamerplant maak. Die drie plante met hul baie eksotiese voorkoms wat hier genoem word, is almal verrassend maklik om te versorg – helder tot matige indirekte lig om die…

Die afgelope 200 jaar het menslike aktiwiteite soos die verbranding van fossielbrandstowwe soos steenkool, gas en olie, en die uitkap van enorme plate bosse en woude die kweekhuiseffek in ons aardatmosfeer versterk. ʼn Toename in kweekhuisgasse wat in die atmosfeer vasgevang word, het tot die ophoop van hitte-energie gelei, wat op sy beurt die temperatuur van die aardoppervlak laat styg het. Dit staan ook as klimaatsverandering bekend. Hoewel klimaatsverandering ʼn natuurverskynsel is, duur hierdie verwarming-en afkoelsiklusse gewoonlik duisende jare om te voltooi. Antropogeniese invloede het hierdie siklusse versnel, wat ʼn uitwerking op die aarde se reënval en temperatuur het en daartoe lei dat die klimaat te vinnig verander. Volgens klimaatvoorspellings sal die wêreld se gemiddelde temperatuur gedurende die volgende eeu met ʼn geskatte 2 °C toeneem. Plante en diere sal…

Een van die belangrikste tuinelemente is kleur. Of jy nou op soek is na ʼn reënboog deur jou agterplaas of ʼn gedempte palet met kleure wat bymekaarpas, is die plante wat jy kies ʼn noodsaaklike deel om jou kleurontwerp vorm te gee. Vir diegene wat op soek is na ʼn massa kleur wat die sinne plesier (en vir liefhebbers van tropiese loof), is dit nou tyd om Coleus te plant. Coleusplante het hul eerste sukses in Victoriaanse Engeland behaal tydens die opbloei in plantbelangstelling deur die middel-en laat-19de eeu. Hierdie blaarplante het glashuise oor Europa heen versier toe talle variëteite gekweek en verbaster is om die indrukwekkende verskeidenheid te ontwikkel wat vandag bestaan. Hierdie plante is deel van die mentfamilie – Lamiaceae – en dié verwantskap is duidelik uit die…

Dianella tasmanica ‘Variegata’ (Tasmaniese vlaslelie) is perfek om saai kolle op droë plekke met halfskadu vol te maak. Dit is ʼn polvormende meerjarige met veselrige, vlesige wortels en lintagtige sagte blare met breë groen en wit strepe. In die lente en somer verskyn lang, draderige stingels met klein driekroonblarige blou blommetjies. Hoewel dit ʼn tropiese voorkoms het, is dit nogal ʼn taai plant vir winderige toestande en tuine wat ligte ryp kry. Al is dit immergroen, kan uitdagende toestande soos koue en uiterste droogte dit dwing om in die winter rustend te raak en dan verskyn dit eers weer as dit warmer word. Om dit welig genoeg te hou vir die opheldering van jou skadutuin of plekke waar son-en skadupatrone gedurende die dag wissel, plant dit in komposverrykte grond wat…

Dié groot boom (Corymbia citriodora, alias Eucalyptus citriodora) het, soos sy naam te kenne gee, pragtige lemoengeurige blare en wit blomme in die somer wat bye lok. Trouens, dis die gehalte van die besoekende bye se heuning wat dié boom so gewild maak. Dit kom egter met ʼn opmerking vir tuiniers – plant dit alleenlik in ʼn houer aangesien dit ʼn aggressiewe wortelstelsel het en tot 35 m hoog kan word. Selfs met dié waarskuwing is dit ʼn goeie plant om veral naby onthaalgebiede te hê. Die blare bevat tot 80% sitronella, die bestanddeel wat gebruik word om insekte af te weer. Dit beteken ook hulle is self redelik plaag-en siektebestand. Klimaat: Gematigde tot subtropiese gebiede. Vereistes: Volson, goed dreinerende potgrond. Versorging: Maak gereeld nat in houers, voed maandeliks met…

BESTE DAE VIR NOVEMBER Besoek www.moomtime.co.za vir meer inligting oor tuinmaak volgens die maan…

Skoffelploegkeuses As jy in ʼn skoffelploeg belang stel, is die voor-en die agtertandskoffelploeg twee keuses wat die werk gedoen kry. Watter een moet jy egter kies? Vir groot, oop gebiede is ʼn agtertandskoffelploeg met teendraaiing en ruim werkwydte die geskikste masjien. Agtertandmodelle is slegs vir gebruik op verdigte grond en grasperke ontwerp en kan dieper as hul voortandekwivalente indring en veel dieper grawe, wat uitstekend is om nuwe tuinbeddings te maak. Voortandskoffelploeë is geskik vir kleiner gebiede met nouer ruimtes en minder landskappeerwerk, waaronder kweekhuise, klein landbouhoewes, stukkies tuingrond en tonnelonderhoud. Hierdie skoffelploeë word aangedryf deur die tande wat net in een rigting kan beweeg – vorentoe. Hulle is ideaal om in klein ruimtetjies in te kom en rondom plante te beweeg. Standaardwerkwydtes wissel van 74 cm tot 135 cm,…

Toe ek van Johannesburg af op pad Nelspruit toe by die groot sitruslandgoedere verbyry, was dit nie moeilik om te dink dat die kweek van nartjies en lemoene buite die bereik van die gewone tuinier is nie. Selfs suurlemoene wat steeds ʼn agterplaasgunsteling is, kan ʼn bietjie te groot vir piepklein meenthuistuintjies word. ʼn Oplossing is om ʼn suurlemoenboom in ʼn houer te kweek, hoewel dit om die een of ander rede lyk of dit nie soos sy tuingekweekte ekwivalente gedy nie. Sitruskweker David Seewald sê die rede is dat suurlemoenbome hul potte vinnig uitgroei op pad na 5 m of hoër. Die probleem is dus grootte. Tradisioneel word sitrusbome van tuinsentrums geënt op onderstamme wat gekweek word vir die kommersiële sitrusbedryf waar grootte en ruimte nie ʼn belangrike oorweging…

Die eetbare hibiskus (Hibiscus sabdariffa) is ‘n nuutjie in Suid-Afrika, hoewel dit as medisinale plant goed bekend is in lande soos Asië, Australië en Wes-Afrika. Die stingels word gebruik om basvesel van te maak, die blomme en blare word in die kombuis vir tees gebruik en die blare word soos spinasie gekook. Een van die lekkerste gebruike is om die blomme in stroop te preserveer. Hulle word dan onderin sjampanjeglase gesit en terwyl die vloeistof oor hulle ingeskink word, maak die borrels dat die blomme oopvou. Alle dele van dié vinnig groeiende meerjarige struik is eetbaar. Die beste klimaat: Subtropiese gebiede, as jaarplant in kouer gebiede. Vereistes: Volson, goed dreinerende sandgrond met ʼn neutrale tot alkaliese pH. Versorging: Maak goed nat tydens die groeityd, voed maandeliks met ʼn stadig vrystellende…

Die outydse perdestert kry reg wat min ander plante kan ten spyte van wat ʼn tuinier of Moeder Natuur na sy kant toe gooi. ‘Endeavor’, ʼn kultivar van die Australiese perdestert Callistemon citrinus, is ʼn groot regopgroeiende struik van 2 m tot 3 m. Dit is immergroen met taai, leeragtige blare en dra in die lente en somer ʼn oorvloed groot, helderrooi blomhofies waarvoor nektaretende voëls baie lief is. Die plant kan baie funksies verrig soos om ʼn netjies gesnoeide enkelblommende eksemplaar, ʼn skerm-of heiningplant te wees, en omdat dit uiters windbestand is, is dit ook die perfekte windskerm vir kustuine. Dit groei vinnig, verdra droë sowel as nat grond en is betreklik rypbestand. Die lemoenperdestert is beslis ʼn lonende ou gunsteling om karakter aan enige tuin te gee.…

Magrietjies (Argyranthemum) – Hulle blom oorvloedig in die koeler maande soos die lente, maar is geneig om stoom te verloor namate die temperatuur in die somer styg. Moedig nog ʼn groot blommedrag in die herfs aan deur al die dooie blomme liggies af te snoei en van die stingels terug te sny. Sny sowat ʼn derde van die bos af in ʼn netjiese geronde vorm. Leucospermums en proteas – die goue reël is om slegs stingels te snoei wat in die lente geblom het, en nie te straf nie. Laat bly ʼn gesonde beblaarde stingel van minstens 10 cm tot 15 cm onder die snit. Leucadendrons en konfettibosse – snoei hulle redelik sterk terug om die plante netjies te maak en nuwe groei aan te moedig. Laventels soos Lavandula stoechas – keer…

Intekenarebestuurder Nokuthula Zuma 031 003 0940 subs@thegardener.co.za Chané Taylor – chane@thegardener.co.za Redaksionele navrae wendy@thegardener.co.za Advertensies Tessa Cadman 072 544 5362 tessa@thegardener.co.za Digitale Verkope en Gebeure Adele de Welzen 061 524 1917 adele@thegardener.co.za Navrae Skakelbord 031 003 0940 info@thegardener.co.za Besoek ons op die web www.dietuinier.co.za Facebook: @TheGardenerMag @DieTuinier @TanyaVisserGardener @TheGardenShow Instagram: @TheGardenerMag @TanyaVisserZA @The_Garden_Show Alle werk in hierdie tydskrif is onderhewig aan kopieregte. Alle reproduksies word ten sterkste verbied. Die Tuinier sal nie verantwoordelikheid aanvaar vir enige weglatings of foute nie. Slegs goedgekeurde artikels kan geplaas word. Uitgewer Lonehill Trading (Edms) Bpk Hoofkantoor Old Main Weg 64, Botha’s Hill Posbus 184, Botha’s Hill 3660 Telefoon 031 003 0940 Epos info@thegardener.co.za…