Innholdsfortegnelse for April 2021 i Die Tuinier Tydskrif

Lobularia, scabiosa en siphilitica is nie die name van seksueel oordraagbare siektes, breinsteurings of bakterieinfeksies nie. Nee, dit is die botaniese name van sommige van ons geliefkoosde plante! (Ek sal jou egter vergewe as jy verbaas opkyk as jy die name lees!) Natuurlik is daar ook die snaakses, veral onder plantvolksname: kangaroepoot (Anigozanthos), skoonma-se-tong en ook olifant-se-tandestokkie (Sansevieria) en my groot gunsteling, die geraamteplant (Monstera deliciosa). Hierdie maand neem Madison Moulton ons op ‘nongelooflike plantnaamreis, wat ook as botaniese nomenklatuur bekend staan – ja, nog ‘n tongknoper. Dit is gewoonlik regtig moeilik om hierdie botaniese name te onthou en uit te spreek, en as jy al ooit gewonder het hoe op aarde ‘n plant ‘n sekere naam gekry het, moenie verder soek nie. Hierdie in-die-kol artikel sal alles aan die…

Bolle is vreemde klein struktuurtjies wat lyk of hulle nooit veel sal beteken as jy hulle in jou hand hou nie. Sodra hul interne horlosie egter begin werk en hulle grond en water tref, dra hulle die kleurrykste blomme op koel dae wanneer hul mense nog steeds in mussies en serpe toegewikkel is! Dit is van nou tot einde Mei tyd om laatwinter-en lenteblombolle te plant – die maklikste manier om pragtige blomme te kry vir baie min sorg. Hier is ‘n paar idees om die bolle aan die rol te kry: • Vir patiopotte kan sonnige geel dwergaffodille na aan mekaar geplant word – en dis ook wonderlik om binnenshuis te kweek.• Vir langs ‘n paadjie kan inheemse kammetjies met soetgeurige blomme in ‘n mengsel of enkelkleure gekies word.…

Groentedoenlys vir April • Trek somergroente uit sodra hul dratyd verby is en berei die grond voor vir die plant van herfs-en wintersaailinge.• Bou die komposhoop op met afgevalde blare, grassnysels en groentetuinafval. Gooi siek plante in die vuilgoedblik.• Hou aan om rankbone te pluk om te keer dat hul drag afneem.• Sny aspersieloof af en gooi op die komposhoop.• Voed jou blaarslaai met EcoBuz Multigro, Starke Ayres Sea Secret of Nutrifeed vir beter geur en kleur.• Gebruik organiese slaklokaas om nuutgeplante saailinge te beskerm en voelnette om honger voels uit te hou.• Hou die grond klam deur gereeld en so vroeg moontlik gedurende die dag nat te maak.• Bemes koolgewasse en blaargroente twee weke na uitplant met ‘n stikstofryke misstof.• Erd seldery, preie en snybeet op, en stut of…

Pronkertjies (Lathyrus odoratus) is die mooiste en lonendste lenteblommende snyblomme om te kweek, maar verg ‘n bietjie kraginspanning in die vorm van behoorlike grondvoorbereiding voor saai. Hulle het ook ‘n steunstruktuur nodig om hulle in die lug te hou. Die pronkertjievoor Anders as ander laatwinter-en lentejaarplante wat direk in ‘n bewerkte saadbedding gesaai word, het pronkertjies ‘n uitgegraafde voor vol verrykte en goed dreinerende grond nodig om in te ontkiem en goed te groei. Kies ‘n sonkolletjie vir die plante om in te groei, en maak die plek wat bewerk gaan word die dag voor jy begin goed nat om die graafwerk makliker te maak. Grawe die voor waarin jy jou saad gaan plant minstens 50 cm diep uit en berei dit voor. Meng die uitgegraafde grond met ‘n ruim…

Helder lig beteken daar is geen vorm van skadu, soos ‘n gordyn, tussen die plant en ‘n venster nie. Slegs sonliefhebbers sal dit verdra, veral as dit ‘n venster is wat in die namiddagson bak. Indirekte of gefilterde lig beteken daar is ‘n paar uur sonskyn, soos deur ‘n venster wat oos kyk. In die tuin sal dit oor die algemeen oggendson en namiddagskadu wees. Swak lig beteken sonlig word afgeskerm deur ‘n boom of gebou buite of ‘n ander hindernis in ‘n kamer, soos gordyne of dekor.…

‘n Opname van ons lewens soos dit nou is, het laat blyk dat ons nie verder tevrede kan wees met die aanbod van programverskeidenheid op ons gewone DSTV-pakket nie. Dit is nie noodwendig ek wat so besluit het nie, maar eerder my huismaat. Toe ons nog vrye agente was met individuele en gemeenskaplike besige sosiale lewens, was ek heel tevrede met my KykNET-sepies, die nuus saans om sewe, en laataand se politieke kommentaarprogramme. As ek enige iets deur die loop van die week gemis het, het ek Saterdae gevreetkyk, want alles word mos tot vervelens toe herhaal. Dis nou tensy daar intelligente rugbykommentaar op die radio was natuurlik. In ons dae van sosiale vermenging eerder as die sosiale distansiëring van nou, wou die outop nie hoes vir die volle pakket…

Tecomaria capensis ‘Orange’ Heuningbye, skoenlappers en suikerbekkies besoek gretig ‘n blommende Kaapse kanferfoelie vir sy soet nektar, terwyl inseketende voels invlieg om op die bestuiwers fees te vier, gevolglik is daar altyd ‘n beroering van tuinlewe in die omgewing van hierdie groot en spreidende inheemse struik (3 m x 3 m). Dis immergroen, bestand teen die wind en teen lang droogtes as dit eers gevestig is, maar is ongelukkig gevoelig vir strawwe ryp. Kaapse kanferfoelie, wat ook in geel, appelkoos, rooi en salm vorms te kry is, groei vinnig met netjiese blink donkergroen loof en dra volop blomare met buisvormige blomme aan sy stingelpunte wat in die herfs en lente oorvloedig is. Die plant word sterk aanbeveel as heiningplant en reageer uiters goed op formele snoei, wat kan maak dat…

Tegnies gesproke is kommersiële potgrond glad nie grond nie, maar ‘n mengsel van materiale soos gekomposteerde bas, perliet, veenmos, vermikuliet, klapperhaar, riviersand of fyn gruis en kompos. Die ideale potmedium is lig en los sodat plante maklik daarin kan wortelskiet, en lugtig genoeg om genoeg suurstof toe te laat om plantwortels te bereik. Dis reukloos, dreineer goed, maar behou ook vog. Dit moet ‘n bietjie voedingstofwaarde bevat, vry wees van siektes en onkruid, en moenie te vinnig afbreek, verdig raak of moeilik weer hidrateer nie. Kan jy dit tuis maak? Hoewel dit gerieflik is om net veeldoelige kommersiele potgrond te koop, kan dit duur raak as jy baie houers moet volmaak. Dis ook pret om jou eie “spesialiteitsmengsel” in die ou kruiwa saam te stel, en jy kan met jou…

Jy het nodig ‘n Groot terracottapotPotgrondKomposOrganiese misstofWaterhoudende jelKlippeSkoppieHandgrafie • Maak ‘n grondmengsel van die helfte potgrond en die helfte kompos en voeg ‘n halwe gehidrateerde blok palmveen by. Gooi twee hande vol stadig vrystellende organiese misstof soos Atlantic Bio Ocean en twee skoppies HydroCache waterhoudende jel by.• Sit klippe oor die dreineergat.• Maak die pot halfvol met die grondmengsel.• Sit die plante op hul plek met die hoër plante in die middel van die pot en die korter plante nader aan die potrand.• Vul om die plante op met die grondmengsel en druk vas met die handvatsel van ‘n handgrafie.• Maak goed nat. Plante Solenostemon ‘Henna’ (josefskleed) Dit groei in volson tot halfskadu, en die kleure van die blare verander met die lig: Hulle word goudkleuriger in die son en…

Michael Hogan, afgetrede binneontwerper, kunstenaar en pottebakker, het sowat dertig jaar gelede na hierdie eiendom in die noorde van Johannesburg getrek. Hy het begin om ‘n beroemde Engels geinspireerde tuin vol rose, pastelkleurige jaarplante en mooi meerjariges te skep. Ongeveer 10 jaar gelede toe sy rose aan roossiekte doodgaan, het hy egter besluit dis tyd vir ‘n verandering. “Ek was moeg vir die gewone en alledaagse,” verduidelik hy. “Suid-Afrika het te lank aan Eurosentriese beginsels voldoen en ek wou iets skep wat ‘n bietjie eksentriek was maar steeds ritme gehad het. Ek was nie op soek na iets vreedsaams en rustigs nie, eerder na ‘n tuin vol rustelose energie, iets amper verontrustend wat my sou inspireer en versterk.” Al wat van die oorspronklike tuin oor is, is die volwasse bome…

Ons bestee baie tyd aan die kweek van pragtige bonsai, maar al te dikwels sien niemand anders as ons hulle ooit nie. Bonsai is pragtige goed en moet deur almal gesien word. Die meeste bonsai wat nog ontwikkel word, staan op banke van ongeveer kniehoogte. My banke is net ‘n paar sintelstene met planke bo-op. Banke soos die is funksioneel omdat hulle die bonsai van die grond af lig. Om bonsai egter behoorlik te waardeer, moet hulle op of net onder ooghoogte uitgestal word. Ek het onlangs ‘n stel rakke vir my klein bonsai gemaak wat ek reken heel mooi lyk. Wat belangriker is, is ek kan nou die boompies sien, terwyl hulle tevore amper tussen ‘n klomp ander potte verdwyn het. Omdat hulle sigbaarder is, gee ek meer aandag…

Daar is nie veel jaarplante wat dwarsdeur koue weer blom nie, veral nie die wat eintlik beter blom hoe kouer dit word nie. Asblom of cineraria (Senecio cruentus) is een van hulle, en al is dit ‘n kortstondige jaarplant, dra dit pragtige blomme gedurende die herfs asook die koudste maande van die winter. Die blomme lyk soos madeliefies, en die kroonblare het dikwels ‘n wit binnering wat met die buitenste blou, magenta, pienk, roospienk, boergonje of violet kroonblare kontrasteer. Hulle blom so dig dat dit amper onmoontlik is om te tel hoeveel blomme soos ‘n ruiker bo die groot donker blare gedra word. As tuinplante het cinerarias lig, helder skadu, selfs ‘n bietjie oggendson, en goed dreinerende vrugbare grond nodig. Plante groei laag, 20 tot 25 cm hoog en wyd,…

Die immergroen lintbos, ‘n kompakte struik met dofgroen blare en ‘n oorvloed are met tweelippige dieppers blomme met donkerder pers spikkels is ‘n seleksie wat uit Hypoestes aristata ontstaan het en by die Walter Sisulu Nasionale Botaniese Tuin ontwikkel is. Dit dra die gepaste varieteitsnaam ‘Purple Haze’ en word alom in tuine oral in die land gekweek. As daar al ooit ‘n taai plant was wat bewys dat ‘n wintertuin van kleur en natuurlewe kan wemel, is dit die lintbos! Dit blom van Maart tot Augustus, het ‘n kompakte maar golwende groeiwyse van tot 1 m hoog en wyd, en is redelik ryp-en selfs droogtebestand. Dit lok ‘n menigte insekbestuiwers, wat op hul beurt weer inseketende voëls lok, en die heel beste is dit hou daarvan om te groei in…

Malvas het die hele seisoen lank gegroei, wat genoeg plantmateriaal opgelewer het sodat jy ‘n paar steggies kan maak om meer plante voort te plant. Dit is ook ‘n manier om jou plante te snoei om hulle te verjong en nuwe groei aan te moedig. Maklike stappe. 1. Maak ‘n skoon plastiekpot of diep saailingkissie vol met ‘n mengsel van een deel uitgeswelde palmveen en een deel riviersand. Die medium moet klam wees. 2. Gebruik ‘n skoon snoeisker of skerp mes om gesonde stingelpunte van tussen 10 en 15 cm lank af te sny. 3. Knip elke steggie net onder ‘n knoop (waar blare gewoonlik uitspruit) af, verwyder al die blare en blomknoppe aan die stingels en laat net die boonste twee blare bly. 4. Doop die snypunt van elke…

Hoëveld en KwaZulu-Natalse Middellande Beet, blaarslaai, boerbone, koolraap, krulkool, radyse, rape, spinasie en snybeet, witwortels en wortels Middelveld (Tshwane en ander gebiede met minder ryp) Beet, blaarslaai, boerbone, groenertjies, kool, koolraap, krulkool, rape, spinasie en snybeet, witwortels en wortels Oos-Kaap en Klein-Karoo Blaarslaai, blomkool, boerbone, Chinese kool, kool, koolraap, krulkool, preie, radyse, seldery, snybeet, uie, witwortels en wortels Wes-Kaap (en Suid-Kaapse kus) Beet, blaarslaai, blomkool, boerbone, Chinese kool, groenertjies, kool, koolraap, krulkool, preie, radyse, rape, seldery, spinasie en snybeet, uie, witwortels en wortels Noord-Kaap en Groot-Karoo Beet, blaarslaai, boerbone, Chinese kool, koolraap, krulkool, radyse, rape, snybeet, spinasie, uie, witwortels en wortels Laeveld en KwaZulu-Natalse kus Beet, blaarslaai, boerbone, bos-en rankskorsies, eiervrugte, groenertjies, komkommers, kool, koolraap, krulkool, pampoen en Hubbardpampoen, preie, rabarber, radyse, rankbone, rape, soet-en brandrissies, spinasie en snybeet, stambone,…

Dit kan ‘n uitdaging wees om vetplante binne gelukkig te hou omdat hulle oor die algemeen minstens vier uur sonlig per dag nodig het, hoewel daar uitsonderings is. As jy egter die toestande in ‘n plant se natuurlike habitat verstaan en weet wat met die terme “helder”, “indirek” of “swak lig” bedoel word, sal jy gou kan bepaal waar om hulle te hou. ‘n Gelukkige gedagte is egter dat plante baie aanpasbaar is en daar is dié wat heeltemal gewillig is om die habitat van Moeder Natuur te verruil vir een wat deur Homo sapiens verkies word… Olifant-se-tandestokkie Hierdie boorling van Angola versprei horisontaal deur middel van ‘n ondergrondse wortelstok waaruit lang, dik silindriese blare met baie skerp punte uitspruit – die perfekte plant vir ‘n uiters hoe en smal…

Dit word die tyd van die jaar wanneer ons gevoelige plante teen moontlike ryp moet beskerm. Wees op die uitkyk na helder, kalm lug en dalende namiddagtemperature: die ideale toestande vir ryp. Bedek rypgevoelige plante en kyk na hierdie wenke: Houers • Skuif plante in potte na ‘n warmer plek langs die huis of onder bedekking op ‘n patio, veral aan die suidekant. Maak die grond goed nat (behalwe vetplante). Nat grond behou warmte beter as droe grond, wat die wortels beskerm en die lug naby die grond verwarm.• Bedek potte met borrelplastiek om te keer dat die grond vries.• Sit houerplante in ‘n groep teenmekaar en, as dit moontlik is, sit hulle in ‘n beskutte kol naby die huis.• Probeer jou vetplante droerig hou, of hulle nou in potte…

Jy het nodig: ‘n Gebruikte hangmandjie2,5 mm-bloudraadKlapperhaarVeenmosTakkiesBasstukkiesRoosmarynsnysels en ander kruieLintVersierde eiersPaaseiers om weg te steek Gereedskap: Gomgeweer en gomstiffies, ‘n draadtang 1. Haal die ou ketting van die hangmandjie af. 2. Maak ‘n handvatsel deur twee halwe draadlusse af te sny en aan die raam van die mandjie vas te maak. 3. Plak klapperhaar vas om die draad toe te maak en draai die res van die handvatsel toe met lint. 4. Plak klapperhaar aan die rand van die mandjie vas. 5. Sit takkies en kruiesnysels by. Maak die openinge toe met veenmos en stukkies bas. 6. Pluis ‘n bietjie klapperhaar uit en sit in die mandjie om ‘n nes te maak. 7. Maak die oop ruimtes toe met mos en sit versierde eiers aan die kante van die handvatsels.…

Jy het nodig Snylys: 3 x 3 m x 38 mm x 38 mm soos volg gesny:6 x 455 mm (dwarshoute)4 x 1 m (pote) 9 x 1 m x 20 mm x 100 mm soos volg gesny:15 x 450 mm2 x 350 mm 24 x 5 mm x 75 mm-snyskroewe50 x 4 mm x 35 mm-snyskroewe2 x 100 mm-skarniere Brandspiritus200-grint-skuurpapierWoodoc Water-Borne MARINE ClearMattWoodoc Water-Borne Plus-Life PRIMERWoodoc Colours Full Moon Gereedskap Figuursaag, verfkwas, koordlose boor, 3 mm-houtboorpunt, 4 mmhoutboorpunt, skroewedraaierpunt, maatband, potlood, skoon doek en plat spatel Stappe 1. Maak ‘n vierkant deur twee 450 mm-planke met 35 mm-skroewe aan twee 350 mm-planke vas te skroef. Boor eers loodsgate met die 3 mm-boorpunt. Herhaal die stappe met vier 450 mm-planke om ‘n effens groter vierkant te maak. 2. Skroef drie…

✓ Onthou om nou tulpbolle te bestel: Temperatuurgemanipuleerde tulpbolle is te kry by Hadeco, wat hulle gedurende Mei aan jou sal stuur om onmiddellik te plant. ✓ Hou aan om sagtehoutsteggies te maak van pelargoniums, salies, laventels, fuchsias, magrietbosse, penstemons, roosmaryn, arctotis, osteospermums en rankgazanias. ✓ Haal uit, verdeel en plant weer Japanse anemone, irisse, aronskelke, michaelmasmadeliefies, campanulas, Shastamadeliefies, echinacea, kombersblom, bergamot, daglelies, dietes, agapanthus, leliegras en baardangeliere. Jy het twee geleenthede om ingrypend te verdeel: die herfs (ideaal vir die meeste gematigde klimaatstreke) en die lente (vir uiters koue klimaatstreke met ryp). ✓ Hark herfsblare op en gebruik dit as ‘n ligte deklaag om die plante. Stop ook daarvan in swart plastieksakke om dit tot blaarmolm te laat afbreek. ✓ Versamel die saad van uitgeblomde een-en meerjariges deur hul…