Innholdsfortegnelse for December 2020 i Die Tuinier Tydskrif

Ek was doodbang dat die dag waarop ek vir die eerste keer sedert Covid 19 weer moes vlieg die wereld sou verander. Ek het lugvervoer ten alle koste vermy; ek verkies die idee van om in my eie borrel in my tuiskantoor te wees met honde om my, my tuin om na te kyk. Maar helaas, ek moes maar op my tande byt en koers kies die lug in. So hier is ek nou op 2 November veilig in Johannesburg na ʼn vlug sonder veel drama! Ek het dit gedoen! Natuurlik soos altyd as ons ons opwen, het ek amper nie ʼn oog toegemaak nie: ʼn grondboontjiebottertoebie om 2:30, die honde laat uitgaan om 4:00, en toe die wekker wat afgaan om 5:00 – mmm, die vreugdes van reis! Die…

Tuinargitek Mike Carver is geen onbekende by Blair Athol nie en sy gawe om manjifieke natuurlike waterfokuspunte te skep, het al tot talle opdragte op die landgoed gelei. Toe ʼn inwoner van die landgoed hom nader om sy towerkuns te beoefen, was hy maar te bly om daaraan te voldoen. “Toe ek die eiendom die eerste keer opmeet, het ek dadelik ʼn rustige ruigte bome by die bopunt raakgesien en geweet dit sou die perfekte raam vir ʼn reeks strome en watervalle wees,” het Mike opgemerk. “Ek hou veral daarvan om waar moontlik inheemse plante te gebruik en die mengsel van karee (Searsia lancea), witstinkhout (Celtis africana) en riviervaderlandswilg (Combretum erythrophyllum) het vir my ʼn lieflike mengelmoes van vorms en teksture gegee om mee te werk.” Die eiendom loop daarvandaan…

JY HET NODIG: • Vetplantsteggies met 2 cm lang stingels. (Ons het miniaeoniums, echeverias en graptopetalums gebruik.)• 2,5 mm dik draad• Sykniptang/tang• Tou• Lint• Gomgeweer• Houtkrale• Dun tou STAPPE…

Zinnia marylandica is ʼn basterkruising en is, eenvoudig gestel, dus nie die fiemiesrige, saai jakobregoppe van ouds nie. Hierdie sterk, siektebestande plante is besonder hitte- en droogtebestand en is te kry in ʼn reeks unieke helder kleure. Die varieteite genaamd ‘Zahara’ en ‘Profusion’ is op die mark verkrygbaar. Die plante blom heelsomer, is bosagtiger en kompakter (35 tot 50 cm hoog) en kry nie siektes soos roes of witroes wat soms die oorspronklike plante geteister het nie. Hierdie sonliefhebber groei welig in humusryke, goed gedreineerde, vrugbare grond. Plante lyk gesond, hou aan blom met feitlik geen sorg nie, en oorleef ongereelde natmaak, hitte, vogtigheid en swaar reen (mits die dreinering goed is). Kies tussen enkel- en dubbelblomme en laat hulle skitter in randakkers, beddings en houers.…

Die groeikrag en prag van sommige groot bolle soos die somerblommende amarillis is van so ʼn aard dat hulle nie eers geplant hoef te wees om plesier binnenshuis te gee nie. As jy jou bolle op die gebruiklike manier in potte geplant het (en presies ses weke voor Kersdag, soos ons jou verlede maand herinner het om te doen), kan jy bloot die blomplante in mooi dekpotte met ʼn paar kerse en ander versierings vertoon. As jy gelukkig genoeg is om hierdie bolle buite in die tuin te he (hulle kan baie lank leef en sal maklik vermeerder), sal hulle waarskynlik blom en kan jy die langstelige blomkoppe pluk om in ʼn vaas te rangskik. Maak die vorige dag so: • Sny die blomstele ʼn paar sentimeter bo die bolle…

ʼn Mens sou dink dat ek tydens die Covid-19-grendeltyd baie vrye tyd sou he om aan my plante te werk, maar soos dinge nou maar gebeur, was ek besiger as ooit. ʼn Paar van my bonsai’s het gevolglik ʼn bietjie verwaarloos geraak. Die Commiphora harveyi-bos wat jy op die foto’s sien, is een van hulle. Commiphora harveyi is ʼn baie algemene boom in Zoeloeland, en word oral in die natter streke van ons land aangetref. Dit word dikwels ʼn papierbas genoem omdat sy bas soos papier afdop, hoewel talle boomspesies in hierdie land papierbasbome genoem word. Ons is geneig om hulle “commis” te noem, en hulle behoort tot die mirteplantfamilie. Commis is een van my gunstelingplantspesies vir bonsai: Hulle het nie dorings nie, groei uiters goed en het ʼn heerlike…

1. Groepeer potte buite saam in driee Volgens die bekende Reel van Drie is dinge inherent interessanter, opwindender en onvergeetliker as dit in driee aangebied word. Hierdie reel kan tot antieke tye teruggevoer word toe die Romeine die frase omne trium perfectum – “alles wat in driee is, is perfek” – gebruik het. Lui tuiniers kan hierdie reel koopteer deur potte buite in driee saam te groepeer. Voer dit nog verder deur potte van drie verskillende groottes in ʼn hoek op die patio of naby jou voordeur te groepeer. So eenvoudig en tog soveel aangenamer vir die oog. 2. Snoei, snoei, snoei! Daar is iets sterks aan snoei. Met ʼn takknipper bewapen, verander ʼn tuinier van ʼn sagte versorger in ʼn dol plantdiktator wat vrolik boomtakke afsnoei. Dit is nie…

Maak jou eie tuinwerkbank Ek kan nie sonder myne klaarkom nie. ʼn Tuinwerkbank maak dat jy nie hoef te buk om saad in laaie te saai of plante oor te pot nie. Dis uitstekend om laaie met babaslaaiblare en -spinasie te kweek (oes is gewaarborg). Alles kan op een plek gehou word: ontkiem- en saailingmengsel, tuingereedskap, misstof, selfs die wurmplaas of bokasjihouer as daar genoeg plek is. Beproef dit Opsikleer ʼn ou lessenaar of ʼn laaikas met laaie om saad, plantbinders, etikette en wat ook al in te bere en rakke vir potgrond, houers, emmers en blikke. Skroef hakies in om tuingereedskap aan op te hang. Verseel die houtoppervlak of bring ʼn waterdigte bolaag aan wat afgevee kan word. Ander keuses: Maak jou eie werkbank van gebruikte houtpalette of ander herwonne…

POT 1 Kersvader se klere Maskeer die lip van die pot en spuitverf die pot rooi. As dit droog is, maskeer onder die lip en spuitverf die lip wit. As jy nie swart knope het nie, spuitverf die knope swart. Plak die knope op die kant van die pot vas met die gomgeweer. Ons het ʼn Begonia elatior ‘Red’ in ons pot geplant en klapperdop om die plant gesit. JY HET NODIG • ʼn Pot• Rooi spuitver f• Swart spuitverf• Wit spuitverf• Maskeerband• 3 knope• Gomgeweer POT 2 Groen feetjieligte Spuitverf ʼn pot groen. As dit droog is, teken ʼn string liggies met die TipEx-pen net onder die rand rondom die pot. Maak gekleurde kolletjies met oorstok kies op die getekende string liggies. Ons het ʼn kerkei (Crassula ovata) v…

Maak jou draadring vas deur die punte om te buig en in te haak. Draai roosmaryn om die ring en maak met tuindraad vas. Herhaal die proses tot jou krans dik en welig is. Spuitverf die krans liggies goud. Sit dit op jou gunstelingplek en steek die kers aan. (Moet nooit brandende kerse sonder toesig laat nie.) Ander plantkeuses vir tafelkranse is laventel en louriertakkies JY HET NODIG: • 2,5 mm dik draad in ʼn 250 mm-ring gesny• Plastiekbedekte tuindraad• Goue spuitverf• Roosmaryntakkies van sowat 300 mm lank• Kers• *Ekstra versierings na keuse…

Nie alle lobelias is netjies gerond om as rande geplant, of rank om in hangmandjies gebruik te word, of is jaarplante met oorwegend blou blomme nie. Die hoe en statige kardinaallobelia (Lobelia x speciosa) is ʼn tuinkultivar wat uit twee blomspesies (L. cardinalis en L. siphilitica) geteel is wat daarvan hou om in natuurlike vleilandgebiede te groei. Dit is ʼn bladwisselende, polvormende meerjarige met ʼn baie regop groeiwyse, smal blare en eindstandige trosse met ʼn menigte tweelippige blomme wat van midsomer tot laatherfs verskyn. Noudat die basiese ding afgehandel is, kan ons liries raak oor die nuutste kardinaalblomhibriede soos die ‘Starship’- reeks. Blomkleure wissel van baie blou tot dieproos en skarlakenrooi met of groen of diepbronskleurige blare met maroen stingels. Hierdie plante het ʼn suilvormige groeiwyse van tot 60 cm…

Middellande Aspersies, blomkool, broccoli, komkommers, kool, seldery, snybeet en stam- en rankbone Middelveld (Tshwane en ander gebiede met minder ryp) Aspersies, beet, bos- en rankskorsies, komkommers, pampoen, snybeet, spanspek, stam- en rankbone, suikermielies en tamaties Oos-Kaap en Klein-Karoo Aspersies, beet, blomkool, bos- en rankskorsies, broccoli, komkommers, kool, radyse, stam- en rankbone, suikermielies en wortels Noord-Kaap en Groot-Karoo Aspersies, blomkool, broccoli, komkommers, kool, pampoen, snybeet en stam- en rankbone Wes-Kaap (en Suid-Kaapse kus) Aspersies, blaarslaai, blomkool, bos- en rankskorsies, broccoli, kool, spanspek, stam- en rankbone, en suikermielies Laeveld en KwaZulu-Natalse kus Niks te saai nie Beproef dit: Keer terug na jou wortels deur marog (Amaranthus ‘Tricolour’) te kweek, ʼn inheemse alternatief vir snybeet wat beter vaar in warm, droe weer. Kirchhoffs Marog ‘Imbuya’ is ʼn erfenisvarieteit. Die jong, pylvormige blare is…

Jy het nodig 3 x 1100mm x 180mm X 60mm-planke 4 x 1000mm x 10mm-skroefstawe 4 x skroefkoppelboute 2 x 10mm-oogboute 12 x 10mm-moere 4 x koppelmoere 12 x 10mm-modderskermwasters Woodoc 30 Exterior Sealer (Clear, Low Gloss) Woodoc Colours (Opal) Minerale terpentyn Maak so 1. Skuur die drie planke af. 2. Vee die oppervlak daarna met ʼn skoon, droe doek af om die stof te verwyder. 3. Vee dan die oppervlak met minerale terpentyn af en laat droog word. 4. Maak die Woodoc 30 oop en roer goed met ʼn plat spatel. 5. Skud die Woodoc Colours-bottel, gooi dit by die Woodoc 30 in en roer goed tot dit heeltemal gemeng is. 6. Wend die eerste laag aan en laat droog word. Terwyl jy aanwend, roer die Woodoc 30 af…

Hulle het nie meer ‘n neseiertjie oor om hulle jaarlikse vakansie mee te finansier nie. Die goeie besigheid wat lang werksure en ‘n koorsagtige gewerskaf in vorige Novembers en Desembers daar was om ‘n dertiende tjek of ‘n klein bonus te genereer, is ook nie vanjaar ‘n moontlikheid nie. Besprekings wat vroeg vanjaar met hoop en opwinding gemaak is by vakansieoorde moes gekanselleer word. Die kanariegeel strandkarretjie is weg en so ook die geliefde boskaravaan, hope kampgereedskap, bergfietse, kajakke en hengelgerei. Alles, plus ander materiële luukshede moes verkoop word vir skoolgeld, om kos op die tafel te sit, en om die salarisse te betaal van die personeel wat hulle nog in diens het en om hulle besighede te kan behou. Hulle is ongewoon bedaard en baie ernstig hierdie jaar. Niemand…

Peperomia caperata As jy aan peperomia dink, sal P. caperata gewis een van die eerste wees wat by jou opkom. Dit is een van die gewildste peperomias, met hartvormige geplooide blare en roomkleurige of rooi are as die plant blom. Anders as party ander varieteite is dit te kry in verskeie kleure, van groen tot rooi of pers en selfs silwer. As jy onseker is oor watter peperomia om te kies, sal die talle kultivars van P. caperata jou nie in die steek laat nie. Peperomia angulata P. angulata staan liefderik in Engels as die “beetle peperomia” bekend. Sy voorkoms is soortgelyk aan die van die waatlemoenpeperomia – groen blare met geel strepe in ʼn soortgelyke patroon as waatlemoenskil – wat sy nuutgevonde gewildheid verklaar. Die oranjegetinte stingels verleen kontras…

As enige een (of twee of drie) vanjaar ʼn Kerspresent verdien, is dit ons vierbenige wolk inders. Honde gee ons 365 dae van die jaar onvoorwaardelike liefde, maar loop dikwels die Kerspret mis (tensy hulle ʼn paar oorbly fsels van die braaistuk gaps). Met hierdie selfdoenprojek kan jy die Kersbakgees aangryp en jou honde in die proses gelukkig maak. Hoewel ons ten gunste van samewerking in die kombuis is, beveel ons aan dat jy dit as ʼn verrassingshappie maak – as troeteldiere betrokke is, is daar dalk niks oor om te bak nie en sal jy waarsk ynlik later ʼn groot gemors moet skoonmaak. STAPPE • Voorverhit die oond tot 180 °C.• Meng al die bestanddele saam met ʼn menger of met die hand.• Na keuse: Voeg natuurlike voedselkleursel by…

Sny een ring (ongeveer 50 mm in deursnee) van die rol draad af. Buig die punte om, haak hulle inmekaar en krimp die punte vas. Dit is jou raam. Spuitverf albei kante van die draad asook ʼn paar van die dennebolle en saadpeule. Draai die lowerbloekom om die raam en maak met tuindraad vas. Maak ʼn sakkie van die kous en klapperhaar vir jou takbok varing en bind dit aan die raam vas. Heg mos en saadpeule daaraan vas om die kous weg te steek. Plak dennebolle oral onderom die raam vas. Maak die gate in die krans met tillandsias toe. Maak tou aan die bokant vas en hang die krans op. Sit feetjieliggies by vir ek stra ef fek. Hierdie krans sal lank na die feestyd nog hou. Dit…

Slaapkamermetgesel Die vredeslelie (Spathiphyllum wallisii) is die perfekte huisplant om in die slaapkamer te hou waar natuurlike lig dalk ʼn bietjie skraps is. Hierdie pragtige plant met sy blink donkergroen loof is ook ʼn hoogaangeskrewe lugsuiweraar. Die plant blom natuurlik in die lente en somer as dit in helderder lig gehou word, soos naby ʼn lamp of nader aan die venster, en ook as dit ʼn bietjie wortelgeknel is, wat vir ons se dat dit nie ʼn veeleisende plant is wat te dikwels oorgeplant hoef te word nie. Die blomme is spierwit aan hoe stingels en lyk soos klein seiltjies, vandaar die ander volksnaam: seilbootjies. Een van sy ander kenmerke is sy vermoe om skouspelagtig te herstel as dit natgemaak word nadat dit verlep het omdat dit te droog gehou…