Innholdsfortegnelse for March 2019 i Die Tuinier Tydskrif

In ʼn wêreld met ʼn vinnige tempo wat deur tegnologie bepaal word, is ons geneig om ons na die natuur te wend vir troos. Die natuur se kalmerende aard is eeue lank al aan die mens bekend en het onlangs ʼn nuwe studieveld geword – terapeutiese tuinbou. Hoewel tuinbou so ver terug as 2000 v.C. al gebruik is om kalmte te bevorder, het amptelike navorsingstudies oor die geestesvoordele van tuinmaak in die 19de eeu begin. Sedertdien het diepgaander navorsing daarop begin dui dat tuine nie net mooi lyk nie, maar ook vir ons fisieke en geesteswelsyn voordelig kan wees. Wat is terapeutiese tuinbou? T(CHTA) omskryf tuinbouterapie as die formele praktyk wat plante, tuinbouaktiwiteite en die tuinlandskap gebruik om die welsyn van sy deelnemers te bevorder. Sommige navorsingstudies – soos dié…

● Echinacea ‘Cheyenne Spirit’ is ʼn bekroonde reeks wat in 2012 ʼn Fleuroselect-gouemedaljewenner en in 2013 ʼn All-American Selections-blompryswenner was. Dié meerjarige blom in sy eerste jaar, en word tot 75 cm hoog met groot blomme in ʼn reeks sonskynkleure: pers, rooi, pienk, oranje, geel, wit en room. Die kompakte, uitstekend vertakte plante blom baie en val nie om in wind en reën nie. Dit is beddingplante met sterk trefkrag. ● Echinacea ‘PowWow’ is geneties ʼn korter variëteit met ʼn tuinhoogte van 50 cm en verspreiding van 40 cm. Dié meerjarige blom ook al in sy eerste jaar, en sy blomkleure is ‘White’ en ‘Wild Berry’ (diep perspienk). Hierdie minsorgplant is uiters droogtebestand. ● ‘Prairie Splendour’ is die kompakste van al die tuinvariëteite, met ʼn hoogte van 30 cm en…

Koivis is pragtig, word hooggeskat en wêreldwyd deur baie mense bewonder. Die byvoeg van ʼn venster in jou dammetjie is soos om ʼn venster in ʼn ander wêreld in te sit – dit sal jou asem wegslaan en jy kan met jou vis omgaan soos nog nooit te vore nie. Geligte koidamme met ingeboude vensters is baie gewild en tans hoogmode in die koiwêreld. ʼn Mens sal verstaan hoekom as jy een sien omdat geligte koidamme met ingeboude vensters baie voordele inhou. Voordele van geligte damme met glasvensters • Die treffende “koi-uitkykpunt” is uitstekend vir vriende en familie om jou spesiale koiversameling intiem te bekyk. • Die koidam raak ʼn fokuspunt in die tuin, en om met ʼn koppie tee om die dam te sit en die koi deur die…

Ek kon besluit het om op’n dieet te gaan, maar op my oudersom is ek nou deksels maer genoeg, al is die dun dele op die verkeerde plekke. Ek kon op die waterkar gegaan het vir’n halfjaar, maar toe val my blik op my papsak wat op die yskas staan. Neewat en aikona! Ek het sowaar nie die senuwees om te luister na alles wat voortvloei uit die Zondo-kommissie sonder’n bietjie verdowing met behulp van Bacchus nie. Ek kon besluit het om gawer te wees, maar aan die anderkant bring gaafheid en medemenslikheid jou nie meer veel in die sak nie. ’n Mens hoef net na sosiale media te kyk. Daar’s deesdae niks ‘sosiaals’ daar nie! Gelukkig het my oog die Garden Media Group se Garden Trends Report vir 2019…

Leptospermum scoparium ‘Cherry Brandy’ ‘Cherry Brandy’ is ʼn gewilde klein kultivar wat ongeveer 1 m hoog word na gelang van die groeitoestande en klimaat. Dié kompakte immergroen variëteit dra ʼn massa kersie tot boergonjerooi blomme al met sy talle stingels langs. Die klein blaartjies is aromaties as dit gekneus word en donkergroen van kleur met wynrooi tinte. Nuwe blare is helderrooi, met die gevolg dat dié plante altyd interessante kleur in die tuin verskaf, selfs al blom dit nie. Plant leptospermums versigtig sodat hul fyn wortels nie versteur word nie. As hulle eers gevestig is, is hulle egter maklik om te kweek en het min sorg nodig. Hulle vaar goed in volson en verkies goed gekomposteerde sandgrond met baie goeie dreinering. Maak jong plante gereeld nat, maar moenie oorbenat as…

Voëlvoerder: Geveerde vriende word nie net deur plante gelok nie. Die ophang van ʼn voëlvoerder in die tuin kan ʼn helder, vrolike lawaai verseker en diversifiseer die tuintoneel met beweging en kleur. Windklokkies: Met ʼn sagte briesie kan die klanke van windklokkies die besoeker na ʼn ontspanne omgewing wegvoer. Dit is ook wonderlike elemente vir wisselwerking en werk die beste op ʼn hoogte waar daaraan gevat kan word. Klippies: Die verskeidenheid vorms en kleure wat te kry is, maak van klippies ʼn uitstekende toevoeging vir bykomende sensoriese ervaring. Gebruik dit op paadjies om kaalvoet op te loop of tussen plante om op te tel en aan te raak. Sand: Hoekom die sagte, warm gevoel van strandsand tot strande beperk? Die aanbring van ʼn strandsandpaadjie is uitstekend vir kaalvoetloop, of kan…

Dit is die einde van die somer warm en drukkend met baie tuinplante wat baie swaar kry weens die weerstoestande. Op sulke tye dink ʼn tuinier nie aan lenteblomme nie. By nadere oorweging is dié strawwe tyd egter die ideale tyd om aan die lentetuin te begin dink en voorbereidings daarvoor te tref. Al die huiswerk en beplanning wat nou gedoen word, sal verseker dat die lente vol van die mooiste blomme is. Baie van die belangrikste lenteblomme moet as jong saailinge in die herfs uitgeplant word. Talle tuiniers verspeel die kans en maak dan die groot fout om te probeer inhaal wanneer dit lente raak en hulle vingerhoedjies, ridderspore, primulas, papawers en soveel ander mooi blomme in ander tuine sien. Wel, die sterk boodskap hier is wanneer jy dié…

Volgens die Tuinmediagroep se 2019-neigingsverslag begin al hoe meer mense volgens die maanfases tuinmaak. Hierdie nuwe geboeidheid met die maan sal onvermydelik daartoe lei dat maaninvloede ʼn uitwerking het op die ontwerp van modeartikels, juweliersware, huisware en tuinontwerp – ons word nou aangeraai om die kleure wit, geel en silwer vir plant te benut, wat almal in sagte maanlig gloei. Hoekom dan nie ʼn paar potte met “maankleure” beplant nie? ʼn Vinnige galop tussen ʼn groot kwekery se voorraaduitstallings van een en meerjariges deur het ʼn skatkis van blomme en blare opgelewer net reg vir ʼn maangetikte potresep sowel as ʼn pragtige groot silwergrys houer. Die plante… Leucanthemum superbum ‘Daisy May’ is ʼn manjifieke shastamadeliefiehibried wat ʼn massa madeliefies met groot spierwit kroonblare en goudgeel harte dra. Dit het ʼn…

Watter maaltyd bring ons almal bymekaar? Sondagmiddagete, natuurlik! Dit is die vernaamste familie-ete en gaan net oor trooskos. Met die Paasvakansie om die draai is daar weer ʼn geleentheid vir ʼn familiebyeenkoms, hoekom dan nie ʼn Sondagbraaistuk op die spyskaart hê, met daarna ʼn ryk nagereg om almal lus te maak vir skuinslê? Waar pas kruie in? Oral, omdat tuingeplukte kruie iets persoonliks daaraan verleen. Sterk kruie soos tiemie, salie, roosmaryn en lourierblaar het kruie-, denne-of speseryondertone wat goed met vleis en hoender saamgaan. Gebruik vrugte-of blomgeurige kruie soos pynappelsalie, sitroenverbena, basilieblare en sitroengras vir nageregte. Ster-kruie vir braaistukke • Italiaanse pietersielie is ʼn groot plant met diepgroen plat blare wat beter bestand is teen lang kook as krulblaarpietersielie. Kweek dit in son of halfskadu in gekomposteerde, vrugbare grond. Moenie…

Die omskrywing van ʼn onkruid is in wese “ʼn plant wat groei waar jy dit nie wil hê nie”, en die meeste is onooglike plae wat ʼn verwoestende uitwerking op al ons harde werk en voorbereiding het as ons dit onbeteueld laat. Dit kan waardevolle voedingstowwe uit die grond uithaal, plante versmoor en masjinerie verstop. Hoewel ʼn mens onkruidindringing nie heeltemal kan uitskakel nie, is daar dinge wat jy kan doen om die rugbreekwerk te verminder wat nodig is om dit onder beheer te hou. Hiervoor het ons ʼn tweeledige benadering: 1) Voorkoming is op die voorpunt van ons arsenaal – optrede voor die onkruid verskyn. 2)Handel dan met dié wat die voorkomende maatreëls ontglip. Jou benadering tot onkruidbeheer hang af van met watter onkruidsoorte jy te doen het. Onkruide…

JY HET NODIG • Kompos – 1 sak per vierkante meter grond• Organiese misstof• Grassaad – in dié geval skadugras• Mieliemeel• Houtlatte vir die raam. (Ons het 38 mm x 38 mm x 900 mm gebruik.)• ʼn Houtplank om op te staan terwyl die spiraal gemaak word • ʼn Plastiektregter MAAK SÓ Shade-Over® is ʼn koelseisoengras wat sy heldergroen kleur heeljaar behou. Soos sy naam te kenne gee, groei dit die beste op skaduplekke – ideaal vir daardie moeilike plekke onder bome en meenthuistuine. Ten spyte van sy welige voorkoms sal Shade-Over® baie voeteverkeer verdra mits dit die geleentheid kry om behoorlik gevestig te raak. Die belangrikste aspek om jou koelseisoengrasperk gesond te hou, is om dit die korrekte hoogte te sny. As die grasperk heeltemal in die skadu is,…

Toe Tara Forster besluit het om van Nieu-Seeland na Suid-Afrika huis toe te keer, het sy Bedford as haar bestemming gekies omdat dit haar aan haar beeld van Afrika herinner het. Hier is berglandskappe oordek met ʼn gras en-vetplantveldtapyt wat aan baie dierelewe en voëlspesies skuiling bied. Die biodiversiteit van die gebied het haar idee van die perfekte tuin vasgevang, en met die inspirasie van die bekende Hollandse tuinontwerper Piet Oudolf en die beroemde Suid-Afrikaanse tuinontwerper en goeie vriendin Franschesca Watson het sy begin om haar eie toevlugsoord te skep. Ons eerste uitsig op die tuin is inderdaad ʼn ou sinkgebou met jasmyn alkante van die venster. Blou en wit teëls in die Portugese styl komplementeer die sinkgebou en sinspeel op Bedford se ouderdom en ryk geskiedenis. Die hooftuin kan…

Taai pragstukke, madeliefies op steroïede, noem hulle wat jy wil – Echinacea purpurea, wat anders as die pers keëlblom bekend staan, is ʼn sterk en pragtige meerjarige vir sonnige tuine. Die opvallende kenmerk is die keëlvormige hart, wat in die somer ʼn magneet vir skoenlappers is en in die winter ʼn witgerypte versiering wanneer die kroonblare af is en die skulpturele saadkoppe vir die voëls agterbly. Die spesie Echinacea purpurea het pienkpers blomme wat saam met die blare en wortels medisinale eienskappe het. Dié hooggroeiende plant (80 tot 100 cm) is verbaster tot stewige, kompakter tuinvariëteite in ʼn reeks helder kleure. Gelukkig is die nuwe kultivars net so hitte en droogtebestand as die oorspronklike plante. Die dik, diepindringende wortels berg water wat die plant help om droogtetye te deurstaan. Lonende…

Dank die hemel dis herfs! Noudat ons somers so warm geraak het, is die herfs ʼn welkome seisoen wat verligting bring vir die rose en groter blomme met dieper kleure. Hier is ʼn paar wenke om dié seisoen ten beste te benut en met die regte sorg tot vroegwinter te verleng. • As jy dit nog nie doen nie, begin met ʼn gereelde spuitprogram om swartvlek en insekskade te keer. Spuit tweeweekliks met ʼn mengsel van Chronos en Ludwig’s Insect Spray of wissel dit af met Rose Protector. Dit dou in die herfs swaarder op die rose, wat hulle vatbaar maak vir swartvlek. • Blaaspootjies is ʼn besonder moeilike plaag om uit te roei. ʼn Aanduiding daarvan is die karteling van jong blare, en ʼn baie noukeurige ondersoek sal die…

• Sorg dat ʼn dig beplante pot soos dié gereeld natgemaak word al is al die plante in dié houer bekend vir hul matige watergebruik in die tuin. • Voeg ʼn waterhoudende produk by die potgrond voor jy begin plant. • Hou aan om dooie blomme af te knip om nuwe blomme tot diep in die herfs te verseker. * Plant slegs hederahibriede wat by tuinsentrums van goeie naam te kry is. Die oorspronklike spesie is ingevolge NEMBA ʼn Kategorie 3 uitheemse indringer wat omskryf word as “Indringerspesies wat in voorgeskrewe gebiede of provinsies behou mag word. Verdere aanplanting, voortplanting of handel is egter verbode.” Dit is ʼn probleemplant in die Wes-Kaap.…

Roosmalva is ʼn vinniggroeiende meerjarige met sterk roosgeurige blare wat in die somer klein mauve blommetjies dra. Plante groei in volson of halfskadu. Gebruik die blare in ʼn sterk aftreksel om souse, vla, jellies en waterysies te geur. Pynappelsalie is ʼn meerjarige struik, 1 m hoog en 60 cm wyd, met vuurrooi blomme en ʼn pynappelgeur. Die blare en blomme kan in vrugteponse, vrugteslaaie en strope gebruik word. Sjokoladement het donkergroenbruin gepunte ovaal blare en word 45 cm hoog. Sny plante terug om hulle gesonder en bosagtig te maak. Dit hou van volson tot halfskadu en goed gekomposteerde grond. Dit is uitstekend om by poedings, roomys en dranke te voeg.…

Dit is maklik om die laaste saaidag uit te werk. Werk van die verwagte eersterypdatum in jou omgewing terug om te sien wanneer jy steeds gerieflik binne die rypvrye tydperk kan plant. Wintergroente het byvoorbeeld ses tot agt weke van goeie groei nodig voor die groot ryp. Vir somergroente hang dit af van hoe lank dit van saai tot oes duur. Ken jy jou rypdatums? Hierdie algemene gids, wat by http://dimtecrisk.ufs.ac.za te kry is, dui die waarskynlike datum aan wanneer die helfte van elke streek ryp kan verwag. • Limpopo 19 Junie • Mpumalanga Hoëveld 29 Mei • Noordwes 26 Mei • Noord-Kaap 26 Mei • Gauteng 24 Mei • Vrystaat 16 Mei • KwaZulu-Natal (nie tropies nie) 2 Junie • Oos-Kaap 26 Mei • Wes-Kaap 9 Junie…

1 Plant dromerige hibiskus ʼn Uitmuntende seleksie van regop, geronde en blomryke hibiskus wat onder die handelsnaam HibisQs bemark word, wag dat jy hulle plant. Die loof is donkergroen en glansend, en die blomme wissel van geel (Boreas yellow), tweekleurige pienk-wit (Adonicus), tweekleurige oranje-geel (Apollo), heldergeel (Arionicus) en appelkoos (Adonicus Apricot). Die meeste blomme het treffende donkerkleurige kele. Dit is ʼn reeks laatsomerblommende struike om in mooi houers op ʼn patio, balkon of in son of ligte skadu in die tuin te plant. Hulle het matig tot min water in die tuin nodig, maar ʼn bietjie meer in potte. 2 Die beste jaarplante Probeer om een-en meerjariges langer te laat blom deur dooie blomme gereeld te verwyder. Hou snags die lokvalle vol omdat daar steeds slakke in die omgewing is. Plant meer…