Innholdsfortegnelse for June 2016 i Die Tuinier Tydskrif

Dit was sover ʼn besig jaar, maar dit lyk of dit net al hoe besiger gaan word! Terwyl ek hier skryf, maak ek gereed om Londen toe te vlieg vir die Chelsea-blommeskou, ʼn heerlikheid wat nooit verveel nie. Ek sien so daarna uit om te sien waarmee die tuinuitleg‑ en tuinboukundegenieë vanjaar kom. En wie weet – dalk sien ons nog die Koningin! Tuis is ons besig om gereed te maak vir die East Coast Home and Garden Show waar ons ons jaarlikse The Gardener Live-skou hou met sommer alles wat met jou tuin te make het. Tans is die span besig om verwoed die heel beste voedsel‑ en tuinmaakverskaffers te organiseer vir jou plesier. Ball Straathof het onlangs hul proefplantdag gehou en ek en Geoff het gaan kyk wat…

As jou tuin middelgroot tot groot is, is daar die geleentheid om dit meer interessant te maak met ʼn keuse van goed geplaaste fokuspunte op verskillende plekke wat jou en jou gaste uitnooi om oral daarin te kuier. In ʼn kleiner tuin weer is ʼn enkele beeld of mooi houer wat die styl van jou huis afrond dalk al wat jy nodig het om aandag te trek. Skep ’n reis ʼn Tuin is altyd baie opwindender wanneer sy elemente daarop dui dat daar meer te sien is om elke draai. Stel die begin van ʼn reis voor met ʼn goed uitgelegde paadjie en ʼn sierlike boog. ʼn Reeks tuinkamers wat deur tuinbeddings of verdelers soos geknipte heinings of houtskerms geskei word, sal jou die geleentheid gee om groepe plante te…

Gedurende die loop van die laaste twee of drie dekades het aalwyne om verskeie redes gewilde tuinplante geword. Baie van hulle is inheems in Suid-Afrika en opgewasse teen droë groeitoestande en die watertekorte wat ʼn gereelde uitdaging geword het. Die meeste van hulle blom in die winter as blomme in die tuin skaars is, en die sterk bloeiwyses is ryk aan nektar, wat ʼn winterfees vir voëls en insekte skep. Daar is talle ander goeie redes vir die kweek van aalwyne in moderne tuine in ʼn wye en uiteenlopende verskeidenheid klimaatstoestande. Kleiner aalwynspesies en talle hibriede is vandag gesog vir die beperkte ruimte wat ʼn woonstel en meenthuisbestaan toelaat. Aalwyne het gewoonlik volson, goed gedreineerde grond en af en toe water nodig, saam met voeding in die lente en somergroeityd…

Junie is die perfekte maand om blomme uit te plant wat van die koue hou, en dit sal jou ook goed doen. Winteraktiwiteit verbeter die bloedsomloop, versterk die immuunstelsel en gee ʼn gevoel van behaaglikheid. Tuinmaak in die vroegwinter is ook makliker – ʼn mens word nie so warm, taai en moeg as in die somer nie. Gesiggies Gesiggies (Viola x wittrockiana), veral dié met swart gesiggies en heldergeel kroonblare, kan maklik daarop aanspraak maak dat hulle die vrolikste blomme in die tuin is. Dit is die klassieke gesiggie, maar moderne hibriede is te kry in ʼn reënboog van kleure, met strepies en kartels as bykomende bonus. Gesiggieblomme word ook al groter, met die grootstes wat 8 tot 9 cm in deursnee is, maar is steeds aan netjiese plante wat…

Oop Tuine Kloof-bewaararea Inheemse Oop Tuine 11-12 Junie Twaalf treffende inheemse tuine word vertoon as deel van die Kloof-bewaararea se jaarlikse Inheemse Oop Tuine. Die tema vir 2016 is “Gryp D’MOSS aan. Lewe met die Natuur”. D’MOSS is die Durban Metropolitaanse Oopruimtestelsel wat op die beskerming van hoëdiversiteitswaardegebiede gerig is en groen deurgange vir die vrye beweging van natuurlewe verskaf. Al die gekose tuine is met D’MOSS verbind en besoekers sal die verbeterde lewensgehalte kan waardeer wat deur die slim gebruik van inheemse landskappering verskaf word. Die tuin van Chris Dalzell, die voormalige kurator van die Durbanse Botaniese Tuin, is by die lys ingesluit. Chris het al sy botaniese kennis ingespan om ʼn treffende tuin te maak wat die gebruik van inheemse spesies teen ʼn steil stuk grond ten beste…

Jy het nodig Middelgroot plat klippies van jou keuse 2 plastiekbakke – een ʼn bietjie kleiner as sy maat Helder gietbare gom Losmiddel Rubberhandskoene ʼn Maatbeker Maak só 1 Spuit eers die binnekant van die groot bak en die buitekant van die kleiner bak met die losmiddel. 2 Lê met sorg ʼn paar klippies onderin die groot bak met so min plek moontlik tussen hulle. 3 Sit die kleiner bak (vol klippies vir gewig) op die klippies en hou aan om klippies in die groot bak op te stapel deur hulle tussen die twee bakke in te glip totdat jy tevrede is met die rangskikking. 4 Maak die gom aan volgens die vervaardiger se aanwysings en gooi dit stadig in die ruimte tussen die twee bakke in totdat die klippies…

Agt jaar gelede moes ek my groot ou tuin groet. In die agtien jaar wat ons in die tuin gelewe het, het ek baie veranderinge aangebring aan wat ek aanvanklik as ‘n tipiese ‘outannie-tuin’ beskou het – ‘n vrugteslaai van outydse plante soos die glorie van Madeira, versmorende klimoppe, rankende vincas, maroenblarige sierpruime, kannas, indringerige swaardvarings, coreopsis en ‘n baie lelike roostuin vol stokou rose in ‘n sanderige hoek. Ek het die tuin begin herrangskik volgens my smaak (wat maar kort-kort verander het). Maar, ek moet sê dat die tuin soos hy oorspronklik gelyk het, die hoofrede was dat ek op die eiendom verlief geraak het. Ek het nie eers agtergekom hoe verwaarloos en verslete die ou familiehuis was, wat dwarsoor die reusewerf gebou is nie. Die ding wat juis…

In die winter verleen talle vlesige plante met hul kleurryke blare baie nodige kleur aan ‘n tuin. Die korter daglengte, koeler temperature en droër groeitoestande dra alles by tot die drama. Hierdie drie plante werk mooi saam vir ‘n kleurryke en kontrasterende wintervertoning. Sedum nussbaumerianum Dit is ‘n klein, struikagtige sedum met goudgeel bootvormige blare wat dig gepak is na die takpunte toe. Gedurende die winter neem hulle ‘n oranje tint aan, wat ‘n unieke kleur en tekstuur aan gemengde vetplantgroepe verleen. Die plat trosse roomwit blomme in die lente is van minder belang as die mooi loof. Dié bekoorlike klein plantjie van Mexiko is droogtebestand en maklik om te kweek, veral in die warmer klimaatstreke. Kalanchoe pumila Dié kompakte, spreidende en laaggroeiende kalanchoe van Madagaskar is skouspelagtig in die…

Saailingtafels vol kleurryke blomplantjies en “kleurpotte” (wat óf beplant is met volwasse jaarplante óf begeerlike meerjariges wat vroeg blom) word gewoonlik op ʼn ooglopende plek by alle kwekerye uitgestal. Die plan is om die verbruiker se aandag te trek by óf die ingang óf die uitgang (nes die lekkers en luukses by supermarkte). Êrens ietwat verder weg is egter die effens minder opwindende “hoofbestanddele” wat nodig is om vinnig en ekonomies groot gebiede in enige tuin onder plante te sit. Hierdie “ses of vierpaksaailingkissies” bevat die vertroude meerjariges en grondbedekkers waarvan ʼn mens heelwat nodig het. En die belangrikste is hulle is veel goedkoper as dieselfde plante wat afsonderlik gekoop word. My soektog na waarde by my plaaslike kwekerye het die volgende vondse aan die lig gebring: Ruigtespoorsalie (Plectranthus madagascariensis…

BAIE OM TE PLANT Bladwisselende plante (wat nou soos ʼn klomp stokke lyk), hou daarvan om dié tyd van die jaar geplant te word omdat dit hulle tyd gee om gevestig te raak voor hulle weer in die lente ontwaak. Plant dus rose, druiwestokke en vrugtebome, veral bladwisselende bloeiselbome soos die blomperske, sierpruim, blomkersie, blomkweper en houtappel. Die bye is dol oor hul lentebloeisels. Hou ook in gedagte dat baie van ons inheemse plante soos diascias, vuurpyle, leucadendrons, speldekussings, proteas, boegoes en konfettibosse in die winter blom. Moet dus nie hul blomkrag misloop nie. Ander om nou te plant sluit in besembossie, saliehout, bergsalie, witstinkhout en die euryopsspesies. Konifere vaar goed in die koue, en baie variëteite verkleur ʼn lieflike warm brons of oranje gedurende die wintermaande. Hulle groei die…

Die meeste bome en plante het twee duidelik groeifases, vegetatief en volwasse. ʼn Jong boom is aan die begin van sy lewe gewoonlik omring deur ander plante waarmee dit om sonlig, vog en voedingstowwe meeding. Die bome wat die vinnigste groei, kry die leeueaandeel van hierdie drie noodsaaklike bestanddele, dus begin hulle hul lewens met ʼn sterk groeifase wat as die vegetatiewe fase bekend staan. Gedurende hierdie fase maak bome lang takke wat baie vinnig groei in ʼn poging om soveel son moontlik te kry. Hierdie lang takke het groot blare en baie wye internodale ruimtes. Knope (nodusse) is die ringe of punte aan ʼn tak waar nuwe lote en takke verskyn, en die internodale ruimtes is die betreklike kaal dele tussen die knope. Vir bonsai moet ons baie kort…

F12V-SUB 1800 Hierdie nuwe pomp van KLB Engineering is die ideale kampeer- en karavaanmetgesel. Dit is ontwerp om deur die nek van die meeste waterkanne te pas, en kan water of diesel 1,8 m hoog pomp. Die pomp lewer 1800 l/h, wat meer is as ʼn gewone tuinslang. Al wat jy dus nog nodig het vir ‘n ideale “bosstort” is ‘n vol waterkan. Die elektrisiteitsgebruik is slegs 70 W (dieselfde as een gloeilamp), dus kan jy dit met ʼn gewone 12 V-battery werk. www.klbengineering.co.za 8-TREK MEERDOELIGE SALF Wanneer jy in die tuin werk, sny, krap of skaaf jy jou die een of ander tyd. 8-TREK is ʼn veeldoelige salf wat help om die meeste minder ernstige velbeserings soos daardie sny, krap en skaafplekke, insekbyte, ekseem, splinters, ingroeitoonnaels en hare, en…

Die Kaapse vlakte-erika Erica verticillata wat endemies in die winterklam sandgrond van die Kaapse Vlakte oos van Kaapstad voorgekom het, is die laaste keer in die vroeë 1900’s in die natuur opgemerk. Weens snelle stedelike, nywerheids- en landbou-uitbreiding is dit in sy natuurlike omgewing uitgewis, maar gelukkig was dit reeds in talle tuine gevestig, waaronder Kirstenbosch Nasionale Botaniese Tuin, Proteapark in Pretoria, Belvedere-paleis in Oostenryk, verskeie plekke in Engeland, waaronder die Kew-tuin, en in Duitsland en die VSA. ʼn Projek onder leiding van Anthony Hitchcock, bestuurder van die Kirstenbosch-kwekery, Lewende Versamelings en Bedreigde Plante, het tot gevolg gehad dat Kirstenbosch steggies, wat elk effens volgens groeiwyse, hoogte en blomkleur verskil, uit hierdie bronne bekom, daar vermeerder en aan die publiek beskikbaar gestel het. Boonop is verskeie van hierdie vorms suksesvol…

KRY DIE VOORKOMS Een van die uitdagings van groot tuine is om interessante kleiner plekke in hulle te skep. In hierdie tuin is die klimroos ‘Clair Matin’ teen ʼn rustieke raam opgelei om as skerm te dien wat ʼn amper weggesteekte rooskamer skep, met daarby ʼn tafel en bank wat net die plek is vir namiddagtee tussen die rose. Die rosige tema word volgehou met ʼn massa-aanplanting van die floribundaroos ‘Not Simply Pink’ op die agtergrond, en bykomende kleur word verskaf deur die klimmende ‘Cherry Garland’ wat ‘Clair Matin’ met hoogte en blomkrag aanvul. ROSESORG VIR JUNIE Hou aan om dooie blomme te verwyder en een maal per week water te gee. Spuit is na keuse, behalwe in winterreënstreke waar tweeweeklikse spuit met Chronos of Rose Protector teen swartvlek en…

In die koue landstreke met ryp kan die winter verwoesting saai onder groente en tuinplante. Baie word beskadig en groei word ernstig vertraag, terwyl ander selfs deur die ryp en koue winde doodgemaak kan word. Bedek tenger plante met ʼn spesiale materiaal wat hulle beskerm namate die seisoene verander. Die perfekte oplossing in die groentetuin is om ʼn tydelike raamwerk met rypdoek te maak (sien ons maklike selfdoenprojek hieronder). Die doek hoef nie elke dag verwyder te word nie – die kante of rande kan opgerol word om ekstra lig en lug vir die plante in te laat terwyl water onder of deur die rypbedekking toegedien kan word. Verwyder die bedekking elke sewe tot 10 dae om die plante te ondersoek en seker te maak dat plae en siektes nie…